लिस्बन, ८ फेब्रुअरी २०२६ — पोर्चुगलको राष्ट्रपति निर्वाचनको दोस्रो चरणमा केन्द्र–वामपन्थी समाजवादी पार्टी (PS) का उम्मेदवार एन्टोनियो जोसे सेगुरो ले करिब ६७ प्रतिशत मत प्राप्त गर्दै निर्णायक जित हासिल गरेका छन्। उनले फर–राइट पार्टी चेगा (Chega) का नेता आन्द्रे भेन्तुरा लाई करिब ३३ प्रतिशत मतमा सीमित राखेका हुन्। यो नतिजासँगै २० वर्षपछि समाजवादी पृष्ठभूमिको राष्ट्रपति बन्ने क्रम सुरु भएको छ।

मतगणना ९९ प्रतिशत पूरा हुँदा सेगुरोको जित स्पष्ट भएको छ। यो निर्वाचनमा मुख्य मुद्दाहरूमध्ये आप्रवासन नीति पनि प्रमुख थियो। विगत केही वर्षमा पोर्चुगलमा आप्रवासीको संख्या तीव्र रूपमा बढेको छ, २०१७ देखि २०२४ सम्म आप्रवासी जनसंख्या चार गुणा बढेर कुल जनसंख्याको करिब १० प्रतिशत (१.५ मिलियन) पुगेको छ। ब्राजिलियनहरू सबैभन्दा ठूलो समूह भए पनि भारत, बंगलादेश लगायत दक्षिण एसियाली आप्रवासीहरू बढ्दै गएका छन्, जसले राजनीतिक बहसलाई तातो बनाएको थियो।

चेगा पार्टीका नेता आन्द्रे भेन्तुराले निर्वाचन अभियानमा आप्रवासनलाई मुख्य मुद्दा बनाएका थिए। उनले “यो बंगलादेश होइन” (Isto não é Bangladesh!) र “पोर्चुगल हाम्रो हो” जस्ता नारा दिएका थिए। भेन्तुराले आप्रवासीहरूलाई सामाजिक सुरक्षा (welfare) मा निर्भर नबस्ने, कडा नियन्त्रण र सीमितता लगाउने नीति अघि सारेका थिए। चेगाले गत वर्षको संसदीय निर्वाचनमा २२.८ प्रतिशत मत पाएको थियो, तर यो पटक भेन्तुराले ३३ प्रतिशत मत ल्याएर फर–राइटको प्रभाव बढ्दै गएको देखाएका छन्।

राष्ट्रपति पद मुख्य रूपमा सेरिमोनियल भए पनि विधेयकमा भेटो हाल्ने, संसद् विघटन गर्ने र संवैधानिक अदालतमा मुद्दा पठाउने अधिकार राख्छ। सेगुरो मध्यमार्गी समाजवादी नेता हुन्, जसले फर–राइटको उदय रोक्ने उद्देश्यले मुख्यधाराका दक्षिणपन्थी नेताहरूको पनि समर्थन पाएका थिए।

सेगुरोको जितले तत्कालै आप्रवासन नीतिमा कडा परिवर्तन हुने सम्भावना कम छ। वर्तमान अल्पमत केन्द्र–दक्षिणपन्थी सरकार (AD) ले पहिले नै आप्रवासनमा केही कडाइ गर्ने (जस्तै नागरिकता प्राप्तिको मापदण्ड कडा बनाउने) प्रस्ताव अघि बढाइरहेको छ, तर सेगुरोले भेटो प्रयोग गरेर अति कट्टर नीतिलाई रोक्न सक्ने विश्लेषकहरू बताउँछन्। उनले अभियानमा स्थिरता, एकता र सामाजिक कल्याण प्रणालीको रक्षा गर्ने जोड दिएका थिए।

यसले आप्रवासी समुदायलाई केही राहत दिन सक्छ—विशेष गरी दक्षिण एसियाली तथा गैर–लुसोफोन आप्रवासीहरूलाई लक्षित गरेर चलाइएका नस्लवादी अभियान र नाराहरूबाट। तर चेगाको बढ्दो लोकप्रियताले भविष्यमा संसदीय निर्वाचनमा दबाब बढाउने देखिन्छ, जसले सरकारलाई आप्रवासनमा थप कडा नीति अपनाउन बाध्य पार्न सक्छ।

विश्लेषकहरूका अनुसार, सेगुरोको ठूलो जितले मुख्यधाराका दलहरूले फर–राइटविरुद्ध एकजुट भएको संकेत गर्छ। तर भेन्तुराको ३३ प्रतिशत मतले पोर्चुगल पनि युरोपको राष्ट्रवादी लहरबाट अछुतो नरहेको देखाउँछ। आगामी वर्षहरूमा आप्रवासन नीति संसद्मा प्रमुख बहसको विषय बन्ने र चेगाको प्रभावले सरकारलाई दक्षिणपन्थी दिशामा धकेल्न सक्ने अनुमान गरिएको छ।

सेगुरोले विजयपछि भनेका छन्, “म सबै पोर्चुगालीहरूको राष्ट्रपति बन्नेछु। हामीले स्थिरता र समावेशी प्रगतिको बाटो अपनाउनुपर्छ।”